Fazla mesai hakkına dikkat: 45 saati aşan her çalışma için ek ücret ödenmeli

İş hayatında en fazla tartışma konusu olan başlıkların başında fazla mesai uygulamaları geliyor. Çalışanların önemli bir kısmı uzun saatler çalışmasına rağmen fazla mesai ücretini alamazken, İş Hukuku Uzmanı Avukat Mustafa Murat Öztalas, yasal düzenlemeler kapsamında işçilerin sahip olduğu hakları anlattı.

“Haftalık çalışma süresi 45 saattir”

Çalışma sürelerinin İş Kanunu ile açık şekilde belirlendiğini ifade eden Avukat Mustafa Murat Öztalas, haftalık çalışma süresinin 45 saat olduğunu söyledi.

Öztalas, “Kanuna göre haftalık normal çalışma süresi 45 saattir. Bu süre iş yerinin çalışma düzenine göre haftanın günlerine dağıtılabilir. Ancak toplam çalışma süresi haftalık 45 saati aştığında, aşan her saat fazla çalışma olarak değerlendirilir. İşverenin bu çalışmanın karşılığını kanuna uygun şekilde ödemesi gerekir” dedi.

Fazla mesai ücreti yüzde 50 zamlı ödeniyor

Fazla çalışmanın karşılığının normal saat ücretinden daha yüksek olduğunu belirten Öztalas, fazla mesai yapan işçilerin zamlı ücret alma hakkına sahip olduğunu ifade etti.

“Fazla çalışma yapan işçiye, her fazla çalışma saati için normal saat ücretinin yüzde 50 artırılmış hali ödenmelidir. Örneğin işçinin bir saatlik çalışma ücreti 100 lira ise, fazla mesai yaptığı her saat için 150 lira ödeme yapılması gerekir. Bu, işçinin kanundan doğan hakkıdır ve işveren tarafından eksiksiz yerine getirilmelidir.”

İşçi isterse ücret yerine izin kullanabilir

Fazla mesainin karşılığının yalnızca ücret olmadığını belirten Öztalas, işçilerin serbest zaman kullanma hakkının da bulunduğunu söyledi.

“Kanun, işçiye bir tercih hakkı tanıyor. İşçi isterse fazla çalışma karşılığında zamlı ücret alabilir, isterse bunu serbest zaman yani izin olarak kullanabilir. Burada tercih tamamen işçiye aittir. İşveren tek taraflı olarak ‘ücret ödemiyorum, izin kullanacaksın’ ya da ‘izin vermiyorum, sadece ücret ödeyeceğim’ diyemez.”

Ücretin ödenmemesi haklı fesih sebebi

Fazla mesai ücretlerinin ödenmemesinin ciddi hukuki sonuçlar doğurabileceğine dikkat çeken Öztalas, işçinin bu durumda iş sözleşmesini haklı nedenle feshedebileceğini belirtti.

“İşçi fazla mesai yapmasına rağmen bunun karşılığını alamıyorsa, bu durum işçinin temel haklarının ihlali anlamına gelir. Fazla çalışma ücretlerinin ödenmemesi, İş Kanunu kapsamında haklı fesih nedenlerinden biridir. İşçi gerekli şartların oluşması halinde iş sözleşmesini haklı nedenle sona erdirebilir ve yasal haklarını talep edebilir.”

Haklar yasal yollarla aranabiliyor

İşçilerin fazla mesai konusunda kayıt tutmalarının önemine değinen Öztalas, hak kaybı yaşanmaması için hukuki sürecin takip edilmesi gerektiğini söyledi.

Öztalas, “Fazla mesai yapan çalışanlar, çalışma saatlerini mümkün olduğunca belgelemeli ve haklarını yasal yollarla aramalıdır. Kanun, fazla çalışan işçiyi korumaktadır. İşverenlerin de ileride hukuki yaptırımlarla karşılaşmamak adına çalışma süreleri ve fazla mesai ödemeleri konusunda mevzuata uygun hareket etmeleri büyük önem taşıyor” ifadelerini kullandı.