YKS öncesi son virajda uzmanından öğrencilere kritik uyarılar
Yükseköğretim Kurumları Sınavı'na günler kala öğrencilerde heyecan ve tempo artarken, uzmanlar son hazırlık sürecine dair önemli uyarılarda bulunuyor. Eğitimci Mehmet Özmen, sınav öncesindeki bu kritik dönemin yeni bilgiler yüklemekten ziyade mevcut birikimi koruma ve doğru stratejiyle ilerleme zamanı olduğuna dikkat çekerek, adayların hem zihinsel hem de fiziksel olarak dengeli bir hazırlık süreci geçirmesi gerektiğini vurguladı.
Türkiye genelinde milyonlarca öğrencinin katılacağı YKS öncesinde konuşan Eğitimci Mehmet Özmen, son haftaların yeni konu öğrenme dönemi değil, tekrar ve pekiştirme süreci olduğunu belirtti. Öğrencilerin bu dönemde daha önce çalıştıkları konulara odaklanmaları gerektiğini ifade eden Özmen, “Türkiye’de lise öğrencileri için en önemli dönemeçlerden biri olan YKS, öğrencilerin üniversite yolculuğunda büyük bir kapı aralıyor. Ancak bu sınavın önemli olması, öğrencilerin kendilerini yıpratmaları gerektiği anlamına gelmiyor. Sınava kısa bir süre kala yapılması gereken en doğru şey paniklemek değil, bugüne kadar verilen emeği kontrollü ve bilinçli şekilde sınava taşımaktır. Bu süreçte amaç yeni bilgi yüklemek değil, mevcut bilgiyi sağlamlaştırmaktır. Sınav süresince öğrencilere ‘Elimden geleni yaptım, çalıştım, çabaladım. Bu sınav benim için önemli fakat hayatımdan, sağlığımdan ve değerimden daha önemli değil’ cümlesini kendilerine sık sık hatırlatmaları gerektiğini tavsiye ederim” dedi.
Deneme sınavları mutlaka analiz edilmeli
Deneme sınavlarının önemine dikkat çeken Özmen, öğrencilerin haftada en az iki veya üç deneme çözerek sınav pratiği kazanmaları gerektiğini söyledi. Denemelerin ardından yapılacak analizlerin başarıyı doğrudan etkilediğini belirten Özmen, “Bu dönemde deneme sınavları büyük önem taşır. Öğrenciler haftada en az iki ya da üç deneme çözerek sınav formatına alışmalı, süre kullanımını geliştirmeli ve hangi soru tiplerinde zorlandığını görmelidir. Ancak deneme sınavları sadece netleri görmek için çözülmemelidir. Asıl önemli olan, deneme sonrası yapılan analizdir. Yanlış cevaplanan ve boş bırakılan sorular mutlaka incelenmeli, bu soruların hangi konulardan geldiği belirlenmeli ve benzer sorular tekrar çözülmelidir. Deneme sınavı öğrenciye sadece sonuç vermez, yol da gösterir. Hangi konuda hata yaptığını bilen öğrenci, son haftaları çok daha verimli değerlendirebilir” dedi.
Çalışma ve dinlenme dengesi korunmalı
Çalışma ve dinlenme dengesinin korunmasının altını çizen Özmen, düzenli uyku, sağlıklı beslenme ve kısa molaların zihinsel performansı artırdığını ifade etti. Sınava yaklaşan günlerde aşırı yorgunluktan kaçınılması gerektiğini belirten Özmen, “Sınava yaklaşırken öğrencilerin yoğun tempoyu tamamen bırakmaları doğru değildir; ancak kendilerini fiziksel ve zihinsel olarak yıpratmaları da büyük bir hatadır. Bu nedenle çalışma ile dinlenme arasında sağlıklı bir denge kurulmalıdır. Düzenli uyku, dengeli beslenme, kısa yürüyüşler ve hafif aktiviteler bu dönemde öğrencinin zihinsel gücünü destekler. Aşırı yorgunluk, dikkati ve öğrenme kapasitesini düşürebilir. Bu yüzden öğrenciler son haftalarda kendilerini tüketen değil, güçlendiren bir çalışma düzeni oluşturmalıdır” diye konuştu.
Sınav stratejisi önceden netleşmeli
Sınav stratejisinin önceden belirlenmesi gerektiğini de vurgulayan Özmen, “YKS’de başarı yalnızca bilgiyle değil, sınavı doğru yönetmekle de ilgilidir. Öğrenciler hangi dersten başlayacaklarını, hangi soru tiplerinde daha hızlı olduklarını ve zorlandıkları sorular karşısında nasıl davranacaklarını önceden belirlemelidir. Deneme sınavları bu stratejileri test etmek için en uygun araçtır. Öğrenci denemelerde farklı yöntemler deneyerek kendisi için en doğru sınav sıralamasını ve zaman kullanımını belirlemelidir. Zor bir soruda gereğinden fazla zaman kaybetmemek, sınav başarısını doğrudan etkileyen önemli bir beceridir” şeklinde konuştu.
"Zihni yormadan hazırlanma zamanı"
Son haftaya girildiğinde yoğun tempodan uzaklaşılması gerektiğini ifade eden Özmen, “YKS’ye son bir hafta kala yoğun ve yorucu tekrarlar yerine daha hafif çalışmalar tercih edilmelidir. Bu süreçte öğrenciler önemli formüllere, temel kavramlara, kısa notlara ve daha önce yanlış yaptıkları sorulara göz atabilir. Son hafta yeni ve ağır konulara yüklenmek öğrencinin kaygısını artırabilir. Bunun yerine öğrencinin zihinsel olarak rahatlaması, bildiklerini koruması ve sınav günü için kendisini hazır hissetmesi daha önemlidir. Son hafta öğrencinin kendini hırpalayacağı bir dönem değildir. Bu süreç, bilgiyi sakin şekilde toparlama ve sınava ruhen hazırlanma dönemidir” ifadelerini kullandı.
Uyku ve beslenme ihmal edilmemeli
Uyku düzeninin korunmasının önemine dikkat çeken Özmen, “Sınava yakın günlerde uyku düzeni her zamankinden daha fazla önem kazanır. Öğrenciler mümkün olduğunca aynı saatlerde yatıp kalkmalı, sınav günü uykusuz kalmamak için bedenlerini bu düzene alıştırmalıdır. Beslenme konusunda da ağır, yağlı ve sindirimi zor yiyeceklerden uzak durulmalıdır. Bol su tüketmek, hafif ve dengeli beslenmek, sınav öncesi zihinsel performansa olumlu katkı sağlar. Sınav sabahı yapılacak kahvaltı da önceden planlanmalı, öğrencinin alışık olmadığı yiyeceklerden kaçınılmalıdır. Ayrıca sınava yakın günlerde ağır spor, uzun yolculuk, yorucu işler ve bedeni zorlayacak aktivitelerden uzak durmak gerekir. Hafif yürüyüşler ve basit esneme hareketleri ise öğrencinin stresini azaltabilir” dedi.
“İç huzuru korumak en kilit noktadır”
Sınav kaygısının normal olduğunu ancak yönetilebilir olması gerektiğini dile getiren Özmen, “Sınav kaygısı bu süreçte normaldir. Önemli olan kaygıyı tamamen yok etmek değil, onu yönetilebilir hâle getirmektir. Öğrenciler bu dönemde olumlu düşünmeye, kendilerine güvenmeye ve emeklerini hatırlamaya odaklanmalıdır. Nefes egzersizleri yapmak, kısa yürüyüşlere çıkmak, sakin müzikler dinlemek, sevilen aktivitelerle ilgilenmek ve destekleyici insanlarla vakit geçirmek öğrencinin ruhsal olarak rahatlamasına yardımcı olur. Öğrencilerimiz şunu unutmamalı: YKS önemli bir sınavdır; ancak hiçbir sınav insanın değerini belirlemez. Önemli olan bu sürece emek vermek, elinden gelenin en iyisini yapmak ve sınava iç huzuruyla girebilmektir” dedi.
Sınav günü sakin ve planlı hareket edilmeli
Sınav günü öğrencilerin sakin ve planlı hareket etmeleri gerektiğini belirten Özmen, “Sınav günü öğrenciler güne erken başlamalı, acele etmeden sakin bir kahvaltı yapmalı ve sınav merkezine zamanında ulaşmalıdır. Sınav giriş belgesi, kimlik ve gerekli diğer belgeler bir gün önceden hazırlanmalıdır. Sınav salonuna girildiğinde heyecan yaşanması normaldir. Öğrenciler birkaç derin nefes alarak sakinleşmeli, kendilerine güvenmeli ve sınav talimatlarını dikkatle okumalıdır. Soru kitapçığı ve cevap kâğıdı kontrol edilmeli, cevaplar işaretlenirken kaydırma yapmamaya dikkat edilmelidir. Sınav sırasında zorlanılan sorularla uzun süre vakit kaybetmek yerine diğer sorulara geçmek daha doğru bir stratejidir. Vakit kalırsa boş bırakılan veya emin olunmayan sorulara yeniden dönülebilir” diye konuştu.
Özmen, YKS’ye girecek tüm öğrencilere başarılar dileyerek, öğrencilerin sınava güvenle ve huzurla girmelerinin en önemli unsur olduğunu sözlerine ekledi.
